पोखरा । २०५४ सालमा स्याङ्जाको सिरुबारीमा तत्कालीन सांसद क्याप्टेन रुद्रमान गुरुङले सामुदायिक घरबास (होमस्टे) को अवधारणा ल्याए ।
होमस्टे सञ्चालन गर्नेका लागि सिरुबारी एउटा पाठशाला बन्यो । त्यसपछि होमस्टे अवधारणा गाउँहरुमा पनि फैलिँदै गयो ।स्याङ्जाकै अन्य गाउँहरुमा पनि होमस्टे लहरै चल्यो ।
सिरुबारीजस्तै स्याङ्जाकै वालिङ नगरपालिका–४ मा सुन्तलाबारी सामुदायिक होमस्टे सञ्चालनमा आयो । वालिङ नगरपालिका–५ मा पित्लेक देउराली होमस्टे सञ्चालनमा आयो । भीरकोट नगरपालिका–७ मा खिलुङ होमस्टेले पनि पाहुना राख्न थाल्यो ।
स्याङ्जामा हाल ४९ समुदायले होमस्टे सञ्चालन गरिरहेका छन् । होमस्टे अवधारणाको अग्रणी जिल्ला स्याङ्जालाई पछिल्लो समय होमस्टेको राजधानी बनाउने अभियानै चल्यो । सरकारले अनुदानसमेत दिने भएपछि धेरै गाउँहरुमा होमस्टेको थालनी भइरहेका थिए । हाल यहाँका होमस्टेमा २ हजार जना पाहुना अटाउँछन् ।
गत वर्ष चैतदेखि सुरु भएको कोरोना भाइरस महामारीका कारण होमस्टे व्यवसाय पनि ठप्प रह्यो । कोरोनाको संकट कम भएर पर्यटनले लय समात्न थालेपछि फेरि स्याङ्जाका होमस्टे गाउँहरुले पाहुना बोलाउन थालेका छन् । माघ २७ गतेदेखि स्याङ्जाका होमस्टे पाहुनाका लागि खुल्ने भएका छन् ।
होमस्टे एसोसिएसन, सिरुबारी होमस्टे, आन्तरिक पर्यटन पुनरुत्थान समिति र नेपाल पर्यटन बोर्डले आइतबार पोखरामा पत्रकार सम्मेलन गर्दै स्याङ्जाका होमस्टे पाहुना राख्न तयार रहेको बताएका छन् ।
२७ गते सिरुबारीमा स्याङ्जाका होमस्टे गाउँका प्रतिनिधिले परिचयात्मक कार्यक्रम राखेका छन् । चैत २७ देखि २९ गतेसम्म सुन्तलाबारी होमस्टेमा क्यानोनिङ महोत्सव हुने भएको छ ।
वालिङ–४ सुन्तलाबारीमा एउटा झरना छ । त्यसको नाम कुलमान घिसिङ झरना राखिएको छ । त्यही झरनामा एक दिन मैत्रीपूर्ण क्यानोनिङ प्रतियोगिता र अर्को दिन महोत्सव गर्न लागिएको होमस्टे एसोसिएसन नेपाल स्याङ्जा संयोजक मोहन खनालले जानकारी दिए ।
चैत २७ गते सिरुबारीमै होमस्टेमा कोरोना महामारीको प्रभावबारे विज्ञहरुसहित विमर्श हुने भएको छ । सिरुबारी होमस्टेका संयोजक जुम गुरुङले सिरुबारी होमस्टे गाउँहरुमै पहिलो भए पनि पछिल्लो समय खस्किँदै गएको गुनासोलाई मध्यनजर गर्दै अब पाहुनालाई अर्गानिक परिकार पस्कने बताए ।
पोखरा पर्यटन परिषदका अध्यक्ष गोपी भट्टराईले होमस्टे गाउँहरुले अब उत्पादन र जिविकोपार्जनलाई जोडेर लैजान सुझाव दिए । ‘आलुसमेत बजारबाटै लैजानुपर्ने अवस्थाको अन्त्य गरौं,’ भट्टराईले भने ।
आन्तरिक पर्यटन पुनरुत्थान समिति प्रदेश संयोजक अग्नि कँडेलले आन्तरिक पर्यटनलाई चलायमान बनाउन होमस्टे गाउँहरुले ठूलो महत्व राख्ने बताए । ‘आन्तरिक पर्यटनलाई बलियो बनायौं भने वाह्य पर्यटक नआउँदा पनि हामी बाँच्न सक्छौं,’ कँडेलले भने, ‘कोभिड–१९ ले पनि त्यो पाठ सिकाएको छ ।’
नेपाल पर्यटन बोर्ड पोखराका प्रमुख काशीराज भण्डारीले कोभिड–१९ को महामारीले बन्द भएको ११ महिना १४ दिनपछि स्याङ्जाका गाउँहरु पर्यटकका लागि खुला रहेको सन्देश दिएको बताए । सहरबाट गाउँको पर्यटनलाई चलायमान बनाउन महत्वपूर्ण योगदान हुनुपर्ने उनको भनाइ थियो ।
स्याङ्जाका होमस्टेमा एक रातको ६ सयदेखि २१ सय ५० सम्मको प्याकेज छन् । यी सबै होमस्टे गाउँमा सडकको पहुँच पुगेका छन् ।
