सीप, प्रविधि र बजार जोड्दै: लहानमा बाँस विकासको रणनीति

महेश सिंह लहान- सिरहाको लहानमा आयोजित एकदिने कार्यशालाले बाँसलाई केवल निर्माण सामग्रीको रूपमा मात्र होइन, आयआर्जन र उद्यम विकासको भरपर्दो माध्यमका रूपमा अघि सारेको छ। सरोकारवालाहरूको सहभागितामा सम्पन्न कार्यक्रमले स्थानीय स्तरमै रोजगारी सिर्जना गर्ने सम्भावनामा जोड दिएको हो।
सुरक्षित आवास परियोजना अन्तर्गत आयोजित उक्त कार्यशालामा बाँसको व्यवसायिक उत्पादन, प्रशोधन तथा बजारीकरणका विविध पक्षहरूबारे छलफल गरिएको थियो। कार्यक्रममा सहभागी किसान, मिस्त्री तथा बाँस उपचार केन्द्रसँग आवद्ध व्यक्तिहरूले बाँसबाट कसरी स्थायी आम्दानी लिन सकिन्छ भन्ने विषयमा व्यावहारिक ज्ञान हासिल गरेका छन्।
कार्यक्रममा बोल्दै सामाजिक परिचालन अधिकृत ज्ञानदीप चौधरीले बाँसको प्रयोगले स्थानीय स्रोत साधनको अधिकतम उपयोग हुनुका साथै आयमूलक क्रियाकलाप विस्तार हुने बताए। उनका अनुसार उपचार प्रविधिबाट तयार गरिएका बाँसका सामग्री तथा घरहरू बजारमा राम्रो माग भएका कारण यस क्षेत्रमा लगानी र सीप विकासको ठूलो सम्भावना रहेको छ।
परियोजनाअन्तर्गत निर्माण भइरहेका बाँसका घरहरूले विपन्न समुदायलाई सुरक्षित आवास उपलब्ध गराउनुका साथै स्थानीय कामदारलाई रोजगारी दिएको छ। यसले गाउँमै सीप विकास र आम्दानीको अवसर सिर्जना गरेको सहभागीहरूको भनाइ थियो।
कार्यशालामा विज्ञ सी.एल. चौधरीले बाँसको गुणस्तर सुधार, दीगो उत्पादन तथा बजार विस्तारका उपायहरूबारे प्रशिक्षण दिएका थिए। उनले बाँसलाई “हरियो सुन” को संज्ञा दिँदै यसको सही व्यवस्थापन गरे ग्रामीण अर्थतन्त्र सुदृढ हुने बताए।
लहान नगरपालिकामा सञ्चालनमा रहेको यस परियोजनाले आवास मात्र होइन, स्थानीय स्तरमै उद्यमशीलता विकास गर्ने दिशामा पनि महत्वपूर्ण योगदान पुर्‍याइरहेको देखिएको छ।