काठमाडौं । अफगानिस्तानमा तालिबान शासनको डरले अमेरिका लैजाने भनिएका अफगानीहरू अहिले पाकिस्तानमा अड्किएका छन्।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले शरणार्थीसम्बन्धी जारी गरेको कार्यकारी आदेशका कारण उनीहरू अलपत्र परेका हुन् । यस आदेश अन्तर्गत कुनै पनि देशका शरणार्थीहरू अर्को ९० दिनसम्म अमेरिका आउन सक्दैनन्।
पाकिस्तानमा १५ हजारभन्दा बढी शरणार्थीहरू छन् जसलाई बाइडेन प्रशासनले आफ्नो देशमा आउन अनुमति दिएको थियो। २०२१ मा अफगानिस्तान छोड्नुअघि अमेरिकाले हजारौं शरणार्थीहरूलाई देशमा ठाउँ दिने वाचा गरेको थियो।
तर ट्रम्पको आदेशका कारण यी सबै शरणार्थीहरूको भविष्य अब अन्योलमा परेको छ। उनीहरूलाई डर छ कि यदि उनीहरू फर्किए भने तालिबान सरकारले उनीहरूलाई जिउँदै छोड्नेछैन।
यी दिनहरूमा अफगानिस्तानका जनता इस्लामाबाद-रावलपिंडीको सडकमा छन्। ट्रम्पले यो निर्णय फिर्ता लिनुपर्ने उनीहरूको माग छ नत्र उनीहरूले समस्याको सामना गर्नुपर्नेछ।
यसैबीच, पाकिस्तान सरकारले अफगानी शरणार्थीहरूलाई देश छोड्न आदेश दिएको छ। पाकिस्तान सरकारले तेस्रो देशमा सर्न नसक्ने अफगानी शरणार्थीहरूले मार्च ३१, २०२५ सम्म पाकिस्तान छोड्नुपर्ने बताएको छ।
शरणार्थी समूहहरूले पाकिस्तानको शाहबाज सरकारको यो घोषणाको आलोचना गरेका छन्। उनीहरू भन्छन् – यदि उनीहरू अफगानिस्तान फर्किए भने उनीहरूको ज्यान खतरामा पर्नेछ। ट्रम्पले निर्णयमा विचार गर्नुपर्छ।
अफगान इभ्याक समूहका संस्थापक सीनले यो संकट समाधान गर्न प्रयास भइरहेको बताए ।
तालिबान सत्तामा आएपछि, लाखौं अफगानी नागरिकहरू छिमेकी देशहरूमा भागे, जसमध्ये सबैभन्दा धेरै पाकिस्तान र इरान गए। पाकिस्तानमा पहिले नै लगभग ३० लाख अफगानी शरणार्थीहरू थिए, जसमध्ये धेरैजसो १९८० को दशकमा सोभियत आक्रमणको समयमा आएका थिए।
तालिबानको पुनरागमनपछि पाकिस्तानमा ६ लाखभन्दा बढी नयाँ शरणार्थी आइपुगे। २०२३ को अन्त्यसम्ममा पाकिस्तान सरकारले अवैध अफगानी शरणार्थीहरूलाई फिर्ता पठाउन अभियान सुरु गरेको थियो।
पाकिस्तानले १५ लाखभन्दा बढी अवैध अफगानीहरूलाई देश छोड्न आदेश दिएको छ। पाकिस्तानको यस कार्यप्रति तालिबान सरकारले कडा आपत्ति जनाएको छ। तर पाकिस्तानले आफ्नो राष्ट्रिय हितलाई उद्धृत गर्दै यो कारबाही जारी राखेको छ।
